آموزشی
منبع اگزوز چیست؟
منبع اگزوز چیست ؟
منبع اگزوز خودرو (Muffler) یکی از اجزای کلیدی سیستم تخلیه دود خودرو است که در انتهای مسیر اگزوز قرار میگیرد و با نامهای صدا خفه کن، مافلر و انباره اگزوز نیز شناخته میشود. این قطعه با وجود ظاهر ساده، نقش بسیار مهمی در کاهش صدای موتور، بهبود راحتی سرنشینان و رعایت استانداردهای زیست محیطی و صوتی دارد. بدون وجود منبع اگزوز مناسب، صدای غرش موتور به حدی آزاردهنده میشود که رانندگی و حتی حضور در خیابانها غیرقابل تحمل خواهد بود.
در این مقاله قصد داریم بهطور کامل به این پرسشها پاسخ دهیم که اگزوز چیست یا منبع ماشین چیست، چگونه کار میکند و هنگام خرابی یا تعویض آن به چه نکاتی باید توجه کنیم. برای خرید منبع اگزوز می توانید محصولات موجود فروشگاه لنزو که کیفیت بالایی دارند، اقدام نمایید.
منبع اگزوز ماشین چیست و چرا وجود دارد؟
وقتی در موتور احتراق انجام میشود، گازهای پرفشار با سرعت بسیار زیاد از سوپاپهای خروجی خارج میشوند. این خروج ناگهانی، موجهای صوتی شدیدی ایجاد میکند که اگر مستقیم به بیرون هدایت شوند، صدای گوش خراشی تولید میکنند؛ بهخصوص در خودروهای دیزلی یا موتورهای بزرگتر این صدا میتواند آزاردهنده و غیرقانونی باشد. حالا باید بدانید وظیفه منبع اگزوز خودرو چیست ؟ کاهش شدت و بلندی این امواج صوتی بدون اینکه مقاومت زیادی در برابر خروج گازها ایجاد کند و عملکرد موتور را مختل نماید.
وظیفه منبع اگزوز خودرو
اولین وظیفه منبع اگزوز خودرو کاهش صداهای تولیدی است که در طی چند سال گذشته با افزودن کاتالیزور در اگزوز، آلایندگی های اگزوز را حذف کرده و در نتیجه می توان گفت که منبع اگزوز علاوه بر کاهش آلایندگی صوتی، در کاهش آلایندگی های زیست محیطی هم موثر بوده اند.
منبع وسط اگزوز چیست ؟
در برخی خودروها (بهویژه خودروهای دوگانهسوز یا اسپرت) ممکن است دو منبع ببینید: یکی در میانه مسیر اگزوز و دیگری در انتها. به منبع میانی گاهی منبع وسط اگزوز یا رزیناتور (Resonator) میگویند. این قطعه مکمل منبع اصلی است و بیشتر برای حذف فرکانسهای خاص و ایجاد صدای دلنشینتر به کار میرود، در حالی که منبع انتهایی وظیفه اصلی کاهش بلندی صدا را بر عهده دارد.
انواع منبع اگزوز ماشین
- منبع اگزوز فابریک: همان مدلی که از کارخانه روی خودرو نصب شده و بهترین تعادل بین صدا، عملکرد و قوانین را دارد.
- منبع اگزوز اسپرت: صدای بلندتر و غرش بیشتری تولید میکند، مقاومت کمتری دارد و برای علاقهمندان به تیونینگ مناسب است.
- منبع اگزوز ریموتدار: جدیدترین نوع که با یک ریموت میتوانید دریچهای داخل آن را باز و بسته کنید؛ در شهر صدای آرام و در جاده یا پیست صدای اسپرت داشته باشید.
قیمت انواع اگزوز ماشین بسته به جنس، برند و نوع آن بسیار متفاوت است. منبع اگزوز فابریک از بقیه منبع اگزوزها ارزانتر است. منبع اگزوز اسپرت و ریمودار همراه با هدرز حتی تا ۲۵ میلیون تومان هم میرسند. همیشه قبل از خرید، قیمت روز را از چند فروشگاه استعلام کنید.
نحوه عملکرد منبع اگزوز چگونه است؟
منبع اگزوز از سه اصل اساسی برای کاهش صدا استفاده میکند:
- تداخل مخرب امواج صوتی
- جذب صدا با عایقهای حرارتی
- گسترش و انقباض حجم گازها
این سه مکانیزم با هم باعث میشوند صدای خروجی از یک غرش آزاردهنده به صدای قابل تحمل و حتی دلنشین تبدیل شود.در واقع منبع اگزوز ماشین دارای یک ساختار پیچیده و البته بسیار کارآمد است و به گونه ای تولید شده تا بتواند صدای خروجی از موتور را به حداقل میزان ممکن برساند. داخل منبع اگزوز، لوله های مختلف با سوراخ هایی که قطر و تعداد آن ها که با محاسبات دقیقی صورت گرفته با ترتیب خاصی در کنار همدیگر قرار گرفته اند تا ساختاری خنثی کننده داشته باشند.
زمانی که احتراق درون موتور صورت می گیرد، همزمان صدا و دود هم تولید می شود. اما صدا به دلیل سرعت حرکت بیشتر، سریع تر به سوراخ های اگزوز می رسد.
بخش زیادی از این صدا در اثر برخورد با دیواره این سوراخ ها مجددا بازتاب داده شده و با موج جدید برخورد می کند. طول موج صدای موتور با موج بازتاب شده تقریبا برابر است. همین مورد باعث می شود تا بخش زیادی از این صدا خنثی شود. اما بخشی از آن هم وارد لوله اگزوز می شود که ساختار مشابهی دارد که صدا را خنثی می کند. صدا بعد از عبور از سوراخ ها وارد لوله های مارپیچی می شود که به صورت مقطعی برش خورده اند. این برش ها باعث میشود تا طول موج ها با یکدیگر برخورد کرده و مجددا همدیگر را خنثی نمایند.
ساختار و اجزای منبع اگزوز خودرو
منبع اگزوز خودرو از چند بخش تشکیل شده که هرکدام وظیفهای در هدایت دود، کاهش صدا و کم کردن آلایندهها دارند.
منیفولد اگزوز
منیفولد اولین قطعه مسیر خروج دود است و معمولاً از چدن یا استیل ساخته میشود. این بخش دود تمام سیلندرها را جمع کرده و به لوله اصلی اگزوز هدایت میکند. نسخههای پیشرفتهتر یا سفارشی آن با نام هدرز شناخته میشوند.
کلکتور
محل تجمع و یکی شدن لولههای منیفولد، کلکتور نام دارد. این بخش جریان دود را از چند لوله به یک مسیر واحد منتقل میکند.
کاتالیزور
کاتالیزور بلافاصله بعد از کلکتور نصب میشود و برای عملکرد درست باید داغ باشد. این قطعه آلایندههای خطرناک دود را کاهش میدهد و نقش مهمی در کم کردن اثرات مخرب زیستمحیطی دارد.
رزوناتور و مافلر
- رزوناتور وظیفه دارد صداهای تیز و ناهنجار اگزوز را حذف کند و ارتعاشات شدید را کاهش دهد.
- مافلر حجم صدای خروجی را کم کرده و آن را به سطح استاندارد میرساند.
هر دو قطعه در انواع استاندارد و اسپرت تولید میشوند.
لولههای اتصال
قطعات مختلف اگزوز از طریق لولههایی معمولاً فلزی به هم وصل میشوند تا مسیر کامل خروج دود ایجاد شود.
سر اگزوز
سر اگزوز آخرین بخش سیستم است و بیشتر جنبه ظاهری دارد. این قطعه ظاهر عقب خودرو را کاملتر و جذابتر میکند. چنانچه قصد اطلاع از قیمت سر اگزوز خودرو می توانید با مشاوران لنزو در ارتباط باشید.
خرید منبع اگزوز با دانستن چند نکته مهم
برای اینکه بعد از خرید منبع اگزوز و نصب آن پشیمان نشوید و بهترین نتیجه را بگیرید، حتماً این موارد را چک کنید:
- مدل دقیق خودرو (سال ساخت + نوع موتور) را حتماً بگویید
- قطر لوله ورودی/خروجی منبع جدید باید کاملاً یکسان باشد
- برای معاینه فنی، منبع باید کاتالیزور داشته باشد یا استاندارد یورو۴/۵ باشد
- جنس استیل ضدزنگ ۳۰۴ یا ۳۱۶ انتخاب کنید (آهنی زود میپوسد)
- عایق داخلی پشم سنگ یا فایبرگلاس باکیفیت باشد
- اگر هم صدای اسپرت و هم آرامش شهری میخواهید، منبع ریموتدار بخرید
- صب را به اگزوزساز حرفهای بسپارید
- پس از تعویض، ۲۰۰-۳۰۰ کیلومتر رانندگی کنید تا ECU تنظیم شود
نشانههای خرابی منبع اگزوز چیست که نباید نادیده بگیرید
از کجا بفهمیم اگزوز ماشین خراب است؟ وقتی منبع اگزوز شروع به خراب شدن میکند، معمولاً خودش را با علائم واضحی نشان میدهد:
- صدای بلند و غیرعادی از زیر خودرو (غرش، تقتق، یا صدای شبیه «هووو» مداوم)
- کاهش شتاب و قدرت موتور
- بوی شدید بنزین یا دود داخل کابین (بهخصوص وقتی شیشهها بالاست)
- مشاهده زنگزدگی، سوراخ یا قطرههای سیاه زیر منبع
- روشن شدن چراغ چک موتور
- مصرف سوخت بیشتر از حد معمول
اگر هر کدام از این علائم را دیدید، بهتر است هرچه زودتر خودرو را روی جک ببرید و منبع را از نظر پوسیدگی، شکستگی بستها یا پارگی عایقهای داخلی بررسی کنید.
جمع بندی
منبع اگزوز قطعهای است که صدای بلند و آزاردهنده موتور را کم میکند و باعث میشود خودرو آرامتر و استانداردتر کار کند. این قطعه با کم کردن شدت صدا و تنظیم خروج دود، رانندگی را راحتتر میکند. اگر خراب شود، صدا زیاد میشود، بوی دود به داخل میآید و حتی ممکن است به موتور و کاتالیزور آسیب برسد. بنابراین باید نشانههای خرابی را جدی گرفت و هنگام خرید، جنس خوب و مناسب خودرو انتخاب کرد تا هم صدای ماشین طبیعی باشد و هم عملکرد آن مشکلی پیدا نکند.
سوالات متداول درباره منبع اگزوز
-
کار منبع اگزوز چیست و چگونه صدای اگزوز را کنترل میکند؟
منبع اگزوز وظیفه اصلی کاهش صدای غرش موتور، تنظیم فشار گازهای خروجی و حفظ عملکرد بهینه موتور را دارد و با ایجاد تداخل امواج صوتی، جذب صدا و تغییر حجم گازها، صدای اگزوز را به سطح استاندارد و قابل تحمل میرساند.
-
سیستم اگزوز چیست و چه کاربردی دارد؟
اگزوز، سیستم کامل خروج گازهای سوخته موتور است که از منیفولد، کاتالیزور، لولههای میانی، رزوناتور، منبع اگزوز (مافلر) و سراگزوز تشکیل شده و هم آلایندهها را کاهش میدهد و هم صدای موتور را کنترل میکند.
-
داخل منبع اگزوز چیست و چگونه کار میکند؟
داخل منبع اگزوز معمولاً محفظههای متعدد، لولههای سوراخدار، دیوارههای جداکننده و عایق صوتی از جنس پشم سنگ یا فایبرگلاس وجود دارد؛ در مدلهای اسپرت این عایقها حذف یا بسیار کم شده و فقط یک لوله صاف سوراخدار باقی میماند.
بسیار عالی و کامل بود
با سلام
خیلی کامل و عالی بود
ممنون که زحمت می کشید
سلام
ممنونم از لطفتون